آموزش گیتاربلوز گیتارتئوری موسیقیعضویت ویژه

آموزش نواختن آرپژ گیتار ، چی هستن و چطور اجرا میشن

آموزش نواختن آرپژ گیتار

آموزش نواختن آرپژ گیتار

 

آرپِژ چیه؟ چطور اجرا میشه؟ چه وقت ؟ کدوم؟

آرپژ ها چی هستن؟

آرپژها نُت های آکورد هستن که تک تک اجرا میشن. من به عنوان آکوردهای سیال بهشون نگاه می کنم (میشه گفت که آکوردها، آرپژهای یخ زده هستن). وقتی که یه آرپژ رو امتحان میکنید، معمولا نُت ها رو به ترتیب اجرا میکنین، به عنوان مثال: برای آرپژی 7 ماژور میشه نُت پایه، سوم، پنجم و هفتم.

بیشتر آرپژها 4 نُت دارن، میشه آرپژهای نهم، یازدهم و سیزدهم رو هم اجرا کرد اما زیاد معمول نیستن و راه های ساده تری برای استفاده از چهار نُت وجود داره که همه نُت ها رو بهتون میده (اگه آرپژ براتون یه چیز جدیده، نمی خواد سمت این چیزا برید، اما به این دست آرپژها میگن تحمیل زائد یا روی هم قرار گرفته).

توی آموزش نواختن آرپژ گیتار ، وقتی  که در مرحله عمل از آرپژ ها استفاده میکنید، لازم نیست که نُت ها رو به ترتیب اجرا کنید، می تونن مثل نُت های توی گام بپرن بالا، از خیلی جهات به هم شبیه هستن … اما:

  • وقتی که گام ها رو یاد گرفتیم، یسری نُت رو یاد گرفتیم که تو یه کلید بخصوص توی آکوردها فیت میشدن.

  • وقتی که آرپژ رو یاد گرفتیم، یسری نُت یاد گرفتیم که رو یه آکورد بخصوص میشستن.

آرپژ ها چطور استفاده میشن؟

در مقاله آموزش نواختن آرپژ گیتار توضیح میدیم که آرپژ ها رو یسری آکورد بخصوص استفاده میشن، و هر بار که آکورد تعویض میشه، آرپژ رو تغییر میدین. آره، درست شنیدین. هنوزم قشنگ به خاطر دارم که وقتی 15 سال داشتم با رفیقم نشسته بودیم، و سعی میکردیم آهنگ “Fredy Freeloader” از مایلز دِیویس رو اجرا کنیم. جفتمون شکل های آرپژ رو می دونستیم اما برای تعویض آکورد واقعا درگیر بودیم. وقتی که بعدا فهمیدم نوازنده های جاز حرفه ای در هر میزان آرپژها رو با ضرب 240 ضرب در دقیقه تغییر میدن، دیگه کلا بیخیالش شدم …

اما لازم نیست که اینطوری باشه. به راحتی می تونن توی ملودی پایه و بلوز استفاده بشن، اونا فقط برای استفاده توی جاز ساخته نشدن، اما اگه خواستین توی جاز ازشون استفاده کنین، باید همه آرپژها و نحوه استفاده از اونا رو یاد بگیرین.

توالی بلوز 12 میزان می تونه یرای شروع مناسب باشه. توی آموزش نواختن آرپژ گیتار وقتی که یاد میگیرین بلوز اجرا کنین، به احتمال زیاد روی تمام توالی پنتاتونیک مینور اجرا میکنین، شاید یسری لیک و چیای دیگه هم یاد بگیرین، اما برای بیشتر قسمت ها یه گام رو روی یه دسته از آکوردها اجرا میکنین.

تو یه جایی شاید، بخواین که بیشتر به صورت آکورد به قضیه نگاه کنین و نُت هایی رو اجرا کنین که مربوط به آکوردِ اجرا شده هستن و اینجاست که آرپژ وارد بازی میشه!

چون آرپژها، آکوردهای سیال هستن، می تونن بدون اجرای آکورد، هارمونی رو بسازن، هااا؟ اگه یه نفر به درستی از آرپژ ها استفاده کنه، می تونن توالی آکورد رو بسازه و تقریبا یه جور به نظر میاد که انگار آکوردها دارن اجرا میشن، اما اینطور نیست، فقط توسط آرپژ ها پیشنهاد میشن.

توی آموزش نواختن آرپژ گیتار ، بعضی وقتا توی آهنگ پیش میاد که همه آکوردها به جز یه آکورد به یه کلید تعلق دارن!! وقتی که این اتفاق میافته شما از آرپژ رو آکوردی استفاده میکنین که روی گام فیت نمیشه. توی مثال پایین آکورد سِل (G)، دو (C) و لا  مینور (Amin) همه توی کلید سِل هستن، اما توی کلید سِل، آکورد پنج میشه می مینور، و چون آکورد اینجا می 7 هستش، روی اون آکورد از آرپژ استفاده میکنیم و برای ادامه کار می چسبیم به گام.

آموزش نواختن آرپژ گیتار
آموزش نواختن آرپژ گیتار

توی آموزش نواختن آرپژ گیتار ، البته اگه از تُن های آکورد برای اجرای سولو استفاده کنین، صدای خوبی خواهد داشت و آرپژ ارزشی نداره.  لازم نیست توی آکوردهایی که توی کلید نیستن از اونا استفاده کنین. می تونید برای هر آکوردی ازش استفاده کنین، در واقع من توصیه میکنم که این کار رو انجام بدین. استفاده از گام ها خوبه، اما وقتی شروع کنین که از آکوردها اجرا کنین اجراتون به یه سطح دیگه میرسه.

آموزش نواختن آرپژ گیتار
آموزش نواختن آرپژ گیتار

به نظر میاد که بیشتر نوازنده های بزرگ بیشتر از گام به آکوردها فکر کنن، و اگه انتخاب نُت های نوازنده های محبوبتون رو نگاه بندازین، موجه میشین که بیشتر از تُن های آرپژ استفاده میکنن. حتی توی اجرای نوازنده های قدیمی مثل بی بی کینگ می بینید که از تُن های آرپژ استفاده میکنن. آره، مطمئنم که اون نوازنده های بلوز تئوری کاری که انجام میدن رو نمی دونن، اما گوشهاشون می دونه! و اگه پنتاتونیک مینور اجرا کنن، نُت هایی پیک میشن که مرتبط به اون آکوردیِ که دارن روش اجرا میکنن.

توی آموزش نواختن آرپژ گیتار ، به عنوان تمرین خوبه که یه سولو خوب از یه نفر که دوست دارین رو بگیرید (اگه توی تصمیمی گرفتن مشکل داشتن آهنگ sultans of swing می تونه انتخاب خوبی باشه) و به تمام نُت هایی که اجرا میشه و آکوردهایی که روی اون ها اجرا میشه نگاه کنین (اگه خواستین می تونید تَبلِچِر اون رو بخرید) بعدش اگه خودم باشم، با خودکار قرمز رابطه نُت و آکوردی که روی اون اجرا میشه رو مخص میکنم (مثلا 2، 3بِمُل، 5، 7 بِمُل، 5 دیِز، 6 ، و …). وقتی که اینجور تحلیل هارمونیک ها رو انجام بدین، رشد میکنین، چون از این به بعد انتخاب نُت ها رو خیلی ساختاربندی شده تر نگاه میکنین و مغزتون پر میشه از مفهوم هایی که می تونید استخراج و توی اجراتون ازشون استفاده کنید. شاید یه مقدار مشکل باشه اما خیلی عالیه که بتو.نین ببینید نوازنده های بزرگ چطور از آرپژ ها استفاده میکنن!

توی آموزش نواختن آرپژ گیتار ، اول باید کدوم آرپژ رو یاد بگیرم؟

فکر کنم که بهترین آرپژ برای شروع ، آرپژوهای 7 دومینانت باشه (شکل لا و شکل می). یاد بگیرین که ازشوون توی بلوز 12 میزان استفاده کنین (توی کلید لا) و با ای ایده آشنا بشین. همچنین توی بلوز، آکوردهای 7 بیش از سایر آکوردها به صورت خارج از کلید، استفاده میشن.

باید مطمئن بشین که اول توی اجرای بلوز 12 میزان احساس راحتی کنین، بعدا برید تو فکر اجرای آرپژ روی توالی. در غیر این صورت باعث دلسردی خودتون میشه.

اگه بلوز 12 میزان توی کلید لا رو بگیرید، نیازه که آرپژهای لا7، رِ7 و می 7 رو بدونین.

توی آموزش نواختن آرپژ گیتار ، یه راه باحال برای شروع اینه که سعی کنید نُت های آرپژی لا 7 رو (شکل می) روی لا 7 اجرا کنین و گام پنتاتونیک مینور رو، روی بقیه بیارید، اینجوری طعم این صدا رو می چشید و گوشاتون به این صدا آشنا میشه.

بعدش شکل آرپژی رِ7 رو یاد بگیرید (شکل لا) و سعی کنید که بین لا 7 و رِ7 تعویض انجام بدین، شاید بد نباشه در قسمت انتهایی که تعویضآکورد سریع میشه پنتاتونیک مینور رو روی اینا اجرا کنین!

وقتی که با قسمت های بالا احساس راحتی کردین برید سمت اون شکل رِ7 که یاد گرفتین، دو تا فرِت بالا برید، الان شد می 7 (یه ترفند خوش صدا اینه که یه لیک ساده با استفاده از نُتهای آرپژ بسازید و همن لیک رو از رِ 7 دو تا فرِت بیارید پایین).

به تدریج، باید پنتاتونیک مینور، گام بلوز، لیک ها، به همراه آرپژی هر آکورد رو هم در زمان مناسب به ترکیب اضافه کنید! به نظر عالی میاد، به گوش من که باعثمیشه تا صدای اجرای یه نفر عالی بشه!

توی آموزش نواختن آرپژ گیتار ، وقتی این اعتماد به نفس رو پیدا کردین که آرپژ های روی توالی 12 میزان رو به راحتی تعویض کنین، شاید دوست داشته باشین که برید و روی توالی جاز 2، 4، 1 اجرا کنین، رِ مینور7، سِل 7، دو ماژور7. سعی کنید که برای همش تو یه موقعیت بمونید، به عنوان مثال، برای اینکه اطراف موقعیت 3 بمونید، برای رِ مینور 7 از شکل دو استفاده میکنید، شکل می برای سِل 7 و شکل لا برای دو ماژور 7. وقتی که بتونید این موضوع رو پیاده کنین، توصیه میکنم که برید سمت جازهای استاندارد عادی و چک کنید که آیا می تونید فقط با استفاده از تُن های آکورد (نُت های آرپژ) همه آهنگ رو اجرا کنین یا نه، از این کار خیلی چیزا یاد میگیرین!

برای هر آکورد پنج شکل آرپژ وجود داره، به چه ترتیبی یادشون بگیریم؟

اینجا نکته مهم اینه که لازم نیست یدفهه کلی شکل آرپژ یاد بگیرید کهع براشون استفاده ای ندارید، فراموشتون میشه، و فقط وقت و انرژیتون رو هدر میدین.

هر چی که نیاز داشتین رو یاد بگیرید و خودتون رو مجبور نکنید که باید همه چی رو یه باره یاد بگیرم.

برچسب ها
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

‫2 نظرها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن